Rusya, Tiflis’e isyan eden Güney Osetya ile Abhazya’nın gelecekteki siyasi statülerine ilişkin alacağı her kararı destekleyeceğini açıklayarak Gürcistan’ın bölünmesine yeşil ışık yaktı.
Rusya Devlet Başkanı Dmitriy Medvedev, Güney Osetya lideri Eduard Kokoytı ve Abhaz lider Sergey Bagapş’la Kremlin’de yaptığı görüşmede, “Tutumumuzun değişmediğini bilmenizi isterim. G. Osetya ve Abhazya halklarının alacağı her kararı desteklemekle kalmaz, uluslararası alanda garantör de oluruz” dedi. Medvedev, G. Osetya’daki Rus barış gücü askerlerinin caydırıcı olması için daimi görev yapacağını da açıkladı.
Kokoytı ve Bagapş, hafta başında Avrupa Birliği’nin (AB) arabuluculuğunda Rusya ve Gürcistan tarafından onaylanan altı maddelik ateşkes planını imzaladı. Bagapş, “Bundan sonra Gürcistan’la sadece bağımsızlığımızı kabul etmesi halinde görüşebiliriz” dedi.
Kokoytı ise G. Osetya’nın bağımsızlığını uluslararası hukuk kurallarına uyarak sağlayacaklarını açıkladı. Söz konusu iki bölgenin 1990’ların başında tek yanlı olarak ilan ettiği bağımsızlık kararını hiçbir ülke tanımadı.
Kabadayılık suçlaması
Moskova’nın Gürcistan’ın toprak bütünlüğü ilkesini artık desteklemediğini gösteren bir diğer önemli gelişme Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un açıklamaları oldu. Lavrov, Gürcistan’ın toprak bütünlüğünün şu anda pratikte zaten ihlal edilmiş durumda bulunduğunu belirterek, “Eğer bundan sonra da silahlı çözümde ısrar ederlerse Gürcistan’ın toprak bütünlüğü konusunu sonsuza kadar unutabiliriz. Çünkü Osetlerle Abhazları yeniden Gürcistan çatısı altında yaşamaya ikna etmek artık olanaksız” dedi.
Rusya’nın önce Güney Osetya’ya, ardından Gürcistan’a asker sokmasının Amerikan-Rus ilişkilerinde yol açtığı bunalım kar topu gibi büyümeye başladı. Washington-Moskova hattındaki gerilim nedeniyle dün başlaması gereken tatilini erteleyen ABD Başkanı George W. Bush, Gürcistan’ın seçimle işbaşına gelmiş yönetimini desteklediklerini söyledi ve Rus askerlerinin çekilmesini istedi.
Rus Dışişleri Bakanı Lavrov’un sözlerine de Beyaz Saray hemen sert tepki gösterdi. Beyaz Saray Basın Sözcüsü Dana Perino, Lavrov’un sözlerine ilişkin yaptığı açıklamada, Başkan George W. Bush yönetiminin, Moskova’dan gelen bu tür ifadeleri, “kelimenin tam anlamıyla yaygaracılık, kabadayılık” olarak değerlendirdiğini ve Amerikalı yetkililerin bu tür ifadeleri “herhangi bir şekilde dikkate almayacaklarını” söyledi.
ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice da Moskova’nın yeni bir çağa geçildiğini artık kabul etmesini gerektiğini belirtti ve uluslararası alanda tecrit olabileceği uyarısında bulundu. Washington, Moskova’ya gözdağı amacıyla, Gürcistan’a insani yardımı Amerikan askeri uçaklarıyla gönderdi.
‘Yükü açıklayın’
Rusya Genelkurmay Başkan Yardımcısı Anatoliy Novogitsın, ABD’nin insani yardım adı altında Tiflis’e gönderdiği yükün niteliğini açıklamasını istedi. Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov ise, “Bizi nasıl tecrit edeceklerini anlamadım. Dünya Ticaret Örgütü’ne alınmayabileceğimizi duydum ama zaten pek umudumuz yoktu” dedi.
Bu arada Rus birlikleri G. Osetya’ya saldırı düzenlendiği gerekçesiyle girdiği Gürcistan’ın stratejik Gori kasabasından dün çekilmeye başladı. Rus askeri yetkilileri, çekilme işleminin aşamalı yapılacağını açıkladı.
Ukrayna kızdırdı
Ukrayna Devlet Başkanı Viktor Yuşçenko’nun, merkezi Ukrayna’nın Sivastopol kentinde bulunan Rusya’nın Karadeniz donanmasına ait gemi ve savaş uçaklarının hareketleriyle ilgili olarak 72 saat önceden bildirimde bulunma zorunluluğu getirmesi Moskova’yı kızdırdı. Rusya Genelkurmay yetkilileri, Yuşçenko’nun kendilerine emir verme yetkisinin bulunmadığını açıkladı.
Gürcistan açıklarındaki Rus savaş gemilerinin de Sivastopol’e dönüşte taşıdıkları yükle ilgili bildirimde bulunması gerekecek. Kiev, Güney Osetya bunalımında Gürcistan’a en çok destek veren ülkelerin başında geliyor.